Przykład fizyczny z opracowania WHO
W rozdziale „Moisture control and ventilation” WHO opisuje powietrze o temperaturze 20°C i wilgotności względnej 58%. Po ochłodzeniu do 15°C wilgotność względna wynosi 75%, a przy 11°C dochodzi do 100%. Przy nasyceniu para wodna może skraplać się na powierzchni. Te wartości odnoszą się do konkretnego przykładu, bez zmiany ilości pary wodnej. [1]
| Temperatura tego samego powietrza | Wilgotność względna | Zjawisko |
|---|---|---|
| 20°C | 58% | Brak nasycenia |
| 15°C | 75% | Wyższa wilgotność względna |
| 11°C | 100% | Nasycenie i możliwość kondensacji |
Jeśli na ścianie za urządzeniem utrzymują się zawilgocenia lub nalot, pomiary wilgotności ścian pomagają odróżnić kondensację od wilgoci pochodzącej z przegrody budowlanej.
Źródło: WHO, Guidelines for Indoor Air Quality: Dampness and Mould, 2009, rozdział 3.1.
Gdzie zbiera się woda
| Miejsce | Pierwsza kontrola | Możliwe mechanizmy |
|---|---|---|
| Na uszczelce drzwi | Przyleganie i temperatura kuchni | Dopływ wilgotnego powietrza |
| Pod pojemnikiem na warzywa | Odpływ skroplin | Zator lub odpływ skierowany poza rynienkę |
| Na tylnej ściance wewnątrz | Tryb odszraniania i ułożenie żywności | Typowy cykl odszraniania lub zakłócenie odpływu |
| Na ścianie za lodówką | Wentylacja i wilgotność przegrody | Lokalna kondensacja albo zawilgocenie ściany |
Mokry materiał budowlany nie powinien być traktowany jak zwykłe skropliny z chłodziarki. W odniesieniu do przewlekłej wilgoci WHO wskazuje konieczność zapobiegania trwałemu zawilgoceniu i rozwojowi pleśni. [1]
Przy mokrym wnętrzu urządzenia naprawa odpływu skroplin w lodówce jest zasadna dopiero po określeniu miejsca blokady i sprawdzeniu instrukcji modelu.
Wilgotność mieszkania a działanie uszczelki
Ciepłe, wilgotne powietrze dostające się przez niedomknięte drzwi styka się z zimnymi powierzchniami. W takich warunkach mogą powstawać skropliny lub szron. Ilość skroplin zależy między innymi od temperatury, wilgotności i częstotliwości otwierania.
Stan drzwi, uszczelki oraz mechanizmu samodomykania można ocenić bez otwierania obudowy urządzenia. Gdy wilgotność pozostaje wysoka w całym mieszkaniu, potrzebna bywa kontrola wentylacji kuchni, a nie wymiana przypadkowego elementu lodówki.
Na podstawie samego odczytu wilgotności względnej w pokoju nie da się określić sprawności obwodu chłodniczego.
Dlaczego 75% nie jest jedną granicą dla każdego przypadku
WHO przywołuje wyniki badań, w których wilgotność krytyczna dla wzrostu pleśni różniła się zależnie od materiału i zabrudzeń. Dla analizowanych materiałów budowlanych podawano przedziały 75–90% i 75–80% wilgotności względnej na powierzchni. Nie są to progi diagnostyczne awarii lodówek. [1]
Do oceny ryzyka potrzebna jest temperatura powierzchni, długotrwałość zawilgocenia i właściwości materiału, a nie tylko chwilowy odczyt higrometru w środku pokoju.